Cờ tướng Việt Nam khác tượng kỳ Trung Hoa ở những điểm nào?

Cẩm nang

Bắt nguồn từ Saturanga, một loại cờ cổ được phát minh ở Ấn Độ vào khoảng thế kỷ 5 đến thế kỷ 6, trở thành cờ vua khi đến phương Tây và trở thành cờ tướng khi lưu lạc đến phương Đông, sau nhiều thời gian phiêu bạt giang hồ, môn cờ này có nhiều biến thể và được phát triển ở nhiều quốc gia, trong đó có Trung Quốc và Việt Nam.

Cờ tướng Việt Nam du nhập từ Trung Quốc từ thời kỳ Bắc thuộc (từ năm 179TCN-939).  Song ở thời kỳ độc lập tự chủ, nhất là từ khi Ngô Quyền xưng vương vào năm 939, cờ tướng Việt Nam đã có những sự khác biệt rõ rệt so với cờ tướng Trung Hoa.

1. Khác nhau về tên gọi

Từ cổ xưa cho đến tận bây giờ người Việt Nam vẫn dùng thuật ngữ “Cờ Tướng” để chỉ môn cờ mà ở đó có 32 quân (mỗi bên gồm 16 quân viết bằng chữ Hán với 1 Tướng, 2 Sĩ, 2 Tượng, 2 Xe, 2 Pháo, 2 Mã và 5 Tốt), được bày trên một bàn cờ với 10 đường kẻ ngang và 9 đường kẻ dọc, có cửu cung ở giữa và có dòng sông (được gọi là hà) ngăn đôi ở giữa bàn cờ. Người Việt Nam gọi tên môn cờ này theo tên gọi của quân Tướng là quân quan trọng nhất trên bàn cờ, đó là “Cờ Tướng” (General Chess).

Tuy nhiên, cờ này ở Trung Hoa được gọi là “Tượng kỳ” theo nghĩa chữ Hán là cờ hình tượng (không phải vì có quân Tượng trên bàn cờ). Tên gọi này bắt nguồn từ khi trò chơi Chaturanga mới du nhập vào Trung Hoa, khi đó các quân cờ có hình tượng và có độ cao như cờ Vua ngày nay. Sau này khi chuyển đổi thành quân cờ tròn và dẹt, có chữ Hán viết ở trên, người Trung Hoa vẫn giữ nguyên tên gọi là “Tượng kỳ” (Xiangqi).

2. Khác nhau về tên gọi của các quân cờ

Từ xa xưa ở Việt Nam xuất hiện 2 loại trò chơi giống hệt nhau là co tuong và trò chơi có tên gọi “Tam cúc”

Trong bộ bài Tam cúc có 32 quân, gồm 16 quân đỏ và 16 quân đen. Mỗi bên có 1 Tướng, 2 Sĩ, 2 Tượng, 2 Xe, 2 Pháo, 2 Mã và 5 Tốt. Chữ Hán dùng để thể hiện 7 loại quân này giống hệt nhau ở cả 2 bên và chỉ khác nhau về mầu sắc (đỏ và đen).

27

Để lại bình luận

Bài viết liên quan

Khái niệm khai cuộc

Khái niệm khai cuộc

Khai cuộc là giai đoạn mở đầu của một ván cờ, có nghĩa là trong một ván đấu cờ Tướng, khi bên Đỏ (tiên) bắt đầu đi nước thứ nhất cũng chính là khởi đầu của giai đoạn khai cuộc. Giai đoạn này đối với những người chơi cờ là giai đoạn cực kỳ quan trọng, bởi vì nó có ảnh...

Lợi ích của chơi cờ tướng

Lợi ích của chơi cờ tướng

Cờ là môn thể thao trí tuệ, là trò chơi giải trí thú vị, tao nhã dành cho mọi lứa tuổi. Giống như chơi những môn Cờ khác, không chỉ là giải trí, Cờ Tướng cũng mang lại cho người chơi rất nhiều lợi ích Cờ Tướng là một môn thể thao giúp giải trí, thư giãn Chơi cờ là một...

Chơi cờ với sức khỏe

Chơi cờ với sức khỏe

Chơi cờ là một hoạt động vừa giản đơn giản lại vừa phức tạp trong văn hoá giải trí. Nó được coi là một môn thi đấu có ích cho sức khỏe. Lợi ích từ việc chơi cờ: - Bồi dưỡng khả năng suy nghĩ độc lập, rèn luyện tư duy, gợi mở trí tuệ. Người chơi cờ điều binh khiển...

Học giỏi chưa chắc đã chơi cờ tướng hay

Học giỏi chưa chắc đã chơi cờ tướng hay

Nhiều người cho rằng những người học giỏi thường chơi cờ cũng sẽ giỏi theo. Tuy nhiên sự thật không hoàn toàn như vậy? Để thành thạo cờ tướng cần phải hiểu rõ một số quy tắc nhất định cũng như cần sự tìm tòi và học hỏi liên tục. Bởi vì cờ tướng là môn thể thao chứa...

Thuật ngữ chuyên dụng trong cờ tướng

Thuật ngữ chuyên dụng trong cờ tướng

Nhằm giúp các bạn hiểu những thuật ngữ chuyên dụng trong môn cờ tướng chúng tôi xin giải thích những thuật ngữ như sau : Xa = XeBinh = Tốt ( Chốt )Hoành = đi ngangTrực = đi dọcTrung = ở giữaTuần hà Xa = Xe trên đường sông bên mìnhQuá hà xa = Xe vượt khỏi sông bên...

Binh pháp Cờ Tướng: Các thế khai cuộc hay nhất

Binh pháp Cờ Tướng: Các thế khai cuộc hay nhất

Ban đầu, có người cho rằng, khi chơi Cờ Tướng (Tượng kỳ) thì giai đoạn quan trọng nhất là Trung cuộc, bởi trung cuộc quyết định thắng thua và số phận của cả một trận đấu. Từ số lượng quân giao đấu, các nước chiếu bí, cho tới việc kết thúc sớm một ván...